تبلیغات
تنوع زیستی و طبیعت
 
تنوع زیستی و طبیعت
Biodiversity and Nature
درباره وبلاگ


تنوع زیستی به معنای قابلیت تمایز بین ارگانیسم های زنده از هر منبع شامل اکوسیستم های زمینی، دریایی و اکوسیستم های آبزی، همچنین شامل ترکیبات اکولوژی که بخشی از اکوسیستم ها را تشکیل می دهند، می باشد. تنوع زیستی علاوه بر آنکه نیازهای ضروری و اولیه انسان ها را نظیر خوراک، پوشاک و مسکن فراهم می آورد، سلامت و شادابی روح و جسم، رونق اقتصادی و پیشرفت روزافزون و همه جانبه ما را نیز تضمین می کند. روند رو به رشد تهدید این گنجینه حیات سیاست مداران و متفکران را به توجه بیش از پیش به این مقوله معطوف داشته است.

مدیر وبلاگ : شهرام صمدی خادم
نظرسنجی
چقدر با مبحث " تنوع زیستی " آشنایی دارید؟










نوع مطلب : تنوع زیستی، انقراض، تنوع زیستی ایران، گونه های گیاهی و جانوری، تخریب زیستگاه ها، 
برچسب ها : تنوع زیستی، انقراض، اکوسیستم، زیستگاه ها، زیست بوم ها، تغییرات اقلیمی، گونه های گیاهی و جانوری،
لینک های مرتبط :

در تمام قاره‌ها، طبیعت و رفاه انسان در معرض خطر قرار گرفته استکارشناسان جهانی IPBES هشدار دادند که کاهش مداوم حیات‌وحش، شرایط زندگی بشر را تهدید می‌کند.

 در همه جای این سیاره، کاهش تنوع‌زیستی ادامه دارد. «به‌طور قابل توجهی کاهش ظرفیت طبیعت باعث کاهش کمک به رفاه مردم می‌شود». اگر هیچ اقدامی انجام ندهیم و این فرآیند را معکوس نکنیم، «نه تنها آینده‌ای که ما می‌خواهیم، بلکه زندگی که هم اکنون داریم را نیز از دست خواهیم داد». این هشداری است که توسط ساختار سیاسی-علمی بین دولت‌ها در مورد تنوع‌زیستی و خدمات اکوسیستم (IPBES) هفته پیش داده شد.

این ساختار (IPBES) در سال ۲۰۱۲ با حمایت سازمان ملل تشکیل شده و در حال حاضر ۱۲۹ کشور عضو آن هستند، این ساختار با اشاره به هیأت بین‌دولتی تغییر آب و هوا «IPCC برای تنوع‌زیستی» نامیده می‌شود. مأموریت این ساختار این است که به‌طور منظم خلاصه‌ای از تجزیه و تحلیل دستاوردهای موجود در مورد تنوع‌زیستی (انواع فرم‌های زندگی بر روی زمین)، در خصوص اثرات و انقراض و اقدامات احتمالی برای حفظ آن را گزارش کند.

این گزارش فعلی، نتیجه کار عظیمی است که بیش از سه سال به‌طول انجامیده است. IPBES جهان را به چهار منطقه بزرگ تقسیم کرده است: آفریقا، آمریکا، آسیا و اقیانوس آرام ، اروپا و آسیای مرکزی، به جز قطب‌ها و اقیانوس‌ها. هر گزارش ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ صفحه بود که توسط بیش از ۵۵۰ کارشناس داوطلب از ۱۰۰ کشور جهان، از بیش از ۱۰ هزار نشریه علمی، از منابع دولتی و غیردولتی و دانش بومی تهیه شده است.

برای هر منطقه جغرافیایی، این تجزیه و تحلیل در یک گزارش با عنوانخلاصه‌ای برای تصمیم گیرندگاندر چهل صفحه تهیه گردیده است که بر روی کلمه به کلمه آن مذاکره شده و توسط نمایندگان کشورهای عضو رأی داده شده است. این سند، که یک نوع توافق سیاسی است باید به عنوان مبنایی برای عمل توسط دولت‌ها مورد توجه قرار گیرد.

در قلب بقای ما

به نظر می‌رسد تنوع‌زیستی و خدمات‌دهی طبیعت به انسان، برای بسیاری از ما فراتر از زندگی روزمره‌مان است. به گفته رئیس IPBES، رابرت واتسون، هیچ چیز نمی‌تواند بیش از حقیقت باشد. تنوع‌زیستی پایه غذایی ما، آب و انرژی ماست. آن‌ها نه تنها در قلب بقای ما، بلکه در فرهنگ ما، در هویت ما و لذت زندگی ما قرار دارند.

این رویکرد که معیارهای خدمات‌رسانی به بشر را در نظر بگیریم، می‌تواند محدود کننده باشد، بدون توجه به این‌که بقای تنوع‌زیستی به خودی خود دارای ارزش است. اما هدفِ چهار گزارش تهیه شده این است که افکار عمومی و تصمیم‌گیرندگان را در کاهش تنوع‌زیستی به این نکته جلب کند کهاقتصاد، امنیت غذایی، کیفیت زندگی و معیشت، مردم سراسر جهان را تهدید می‌کند“. هیچ کدام از مناطق مطالعه شده از سیر قهقرایی کاهش تنوع‌زیستی از پیش‌بینی‌های قبلی پروژه متفاوت نبودند.

آفریقا

اما آرچر محقق اهل جنوب آفریقا در این گزارش یادآوری می‌کند که “آفریقا آخرین مکان در زمین با طیف گسترده‌ای از پستانداران بزرگ است. اما هیچ‌گاه در گذشته گیاهان، ماهی‌ها، دوزیستان، خزندگان، پرندگان و پستانداران بزرگی مانند امروز وجود نداشتند که با یک‌سری از عوامل انسانی و طبیعی تهدید شوند”. حدود ۵۰۰ هزار کیلومتر مربع از اراضی آفریقا تاکنون در نتیجه جنگل‌تراشی، کشاورزی ناکارآمد، بهره‌برداری بیش از حد، فعالیت‌های معدنی، گونه‌های مهاجم و گرم شدن زمین تخریب شده است.

این در حالی است که در مناطق روستایی معیشت ۶۲% از ساکنان به سلامت محیط طبیعی اطراف محل زندگی آن‌ها بستگی دارد و تا سال ۲۰۵۰ جمعیت این قاره دو برابر خواهد شد و به ۲٫۵ میلیارد نفر خواهد رسید. این چالش بسیار بزرگ است: در اواخر قرن برخی از گونه‌های پستانداران و پرندگان ممکن است بیش از نیمی از جمعیت خود را از دست بدهند، و تولیدات دریاچه‌ها (در ماهی‌ها) از ۲۰ تا ۳۰ درصد به‌دلیل تغییرات آب و هوا کاهش یافته است.

آسیا و اقیانوسیه

در آسیا و اقیانوسیه تنوع‌زیستی با تهدید بی‌سابقه‌ای روبروست. از رخدادهای شدید آب و هوایی تا افزایش سطح دریاها و یا گونه‌های بیگانه مهاجم، شدت گرفتن کشاورزی، ماهی‌گیری بیش از ظرفیت و از دست دادن تنوع‌زیستی و افزایش زباله و آلودگی همه تهدیدهای این منطقه هستند. علی‌رغم برخی از موفقیت‌ها در حفاظت از این اکوسیستم‌های حیاتی مناطق حفاظت‌شده دریایی در ۲۵ سال به میزان ۱۴% افزایش یافته و پوشش جنگل‌ها در آسیای شمال شرقی به میزان ۲۳% افزایش یافته است- کارشناسان نگران هستند که این موفقیت‌ها کافی نبوده و کاهش تنوع‌زیستی و خدماتی که به ۴٫۵ میلیارد نفری که در این کشورها زندگی می‌کنند، متوقف گردد.

امروزه، ۶۰ درصد از گیاهان آسیا تخریب شده‌اند، تقریباً ۲۵% از گونه‌های اندمیک در معرض خطر هستند و ۸۰ درصد از رودخانه‌های این ناحیه توسط زباله‌های پلاستیکی، بیش از سایر نقاط جهان آلوده هستند. اگر شیوه‌های ماهی‌گیری با همین سرعت ادامه یابد، این منطقه دیگر ذخایر ماهی را تا سال ۲۰۴۸ نخواهد داشت. تا اواسط قرن حاضر ۹۰ درصد از مرجان‌های دریایی تخریب خواهد شد.

آمریکا

در قاره آمریکا، تأثیر تغییرات اقلیمی تا اواسط قرن تشدید و تبدیل به یک عامل مهم در کاهش ظرفیت تنوع‌زیستی در نتیجه تغییر کاربری زمین خواهد شد. جمعیت گونه‌های بومی این قاره پس از استعمار اروپایی‌ها، ۳۱ درصد کاهش یافته است و این روند می تواند در اواسط قرن به ۴۰ درصد افزایش یابد.

در ارتباط با حالت اصلی خود، بیش از ۹۵ درصد از جنگل‌های بلند آمریکای شمالی، ۵۰ درصد از علف‌زارهای گرم و ۱۷ درصد از جنگل‌های آمازون در آمریکای جنوبی به چشم اندازهای تخریب شده توسط انسان تبدیل شده‌اند.

نویسندگان گزارش یادآور می‌شوند که تاکنون “مردم محلی و جوامع بومی تنوع چندگانه‌ای را در سیستم‌های چندگانه کشاورزی و مزارع جنگلی ایجاد کرده‌اند”. اما این دانش بومی در معرض خطر نابودی است.

اروپا و آسیای مرکزی

در نهایت، در اروپا و آسیای مرکزی، وضعیت به مراتب بهتر نیست: ۴۲ درصد از حیات‌وحش جانوری خشکی و گیاهان در دهه گذشته با کاهش جمعیت روبرو بوده‌اند، به‌عنوان مثال ۷۱% از ماهی‌ها و ۶۰% از دوزیستان.

اولین علت این نابودی در کشاورزی و ورود بیش از حد مواد شیمیایی کشاورزی به اکوسیستم‌ها پنهان شده است. در نتیجه، این منطقه از منابع‌طبیعی تجدید‌پذیر استفاده می‌کند و واردات گسترده‌ای از سایر نقاط جهان دارد. این گزارش هم‌چنین به نقش تغییرات اقلیمی که یکی از نگرانی‌های اصلی در مورد تنوع‌زیستی در اروپا و آسیای میانه است اشاره ویژه‌ای دارد.

این چهار گزارش تأیید می‌کند که زمین در دوره انقراض ششم تنوع‌زیستی خود به سر می‌برد: طبق اظهارنظر دانشمندان، انقراض گونه‌ها به صد برابر از دهه ۱۹۰۰ رسیده است، یک ریتم نابرابر از زمان انقراض دایناسورها در ۶۶ میلیون سال پیش تاکنون در حال رخ دادن است.

آیا امیدی وجود دارد؟

دانشمندان معتقدند که اگر برای جلوگیری از این روند اقدامی انجام شود، امیدی وجود دارد. آن‌ها یادآوری می‌کنند که توسعه مناطق حفاظت‌شده، بازگرداندن اکوسیستم‌های جنگلی، محدود کردن یارانه به کشاورزان، قطع فشار بهره‌برداری بیش از ظرفیت جنگل‌ها، برای حفاظت از تنوع‌زیستی در همه سیاست‌های عمومی، افزایش آگاهی‌های عمومی و یا حمایت از تلاش‌ها برای حفاظت از محیط‌زیست می‌تواند برای مقابله با کاهش تنوع‌زیستی مفید باشد.

ترجمه: شهره صدری

منبع: لوموند





نوع مطلب : تخریب زیستگاه ها، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط : لوموند،

جایزه میدُری یک جایزه منحصر به فرد بین المللی است که به تنوع زیستی اختصاص داده شده است و با همکاری بنیاد زیست محیطی  AEON و کنوانسیون تنوع زیستی سازمان یافته است.

این جایزه به افرادی تعلق می گیرد که نقش برجسته ای را در امر حفاظت و استفاده پایدار از تنوع زیستی داشته اند و هدف این است که با به نمایش در آمدن عملکرد این افراد، دیگران را به کارهای مشابه تشویق نموده، الهام بخش اقدامات مثبت در زمینه تنوع زیستی باشد. هدف دیگر از سازماندهی این جایزه ، بالا بردن سطح آگاهی عموم در خصوص تنوع زیستی و اهداف دهه تنوع زیستی سازمان ملل است.

جایزه میدری به صورت دو سالانه به سه نفر تعلق می گیرد که طی یک مراسم اهدای جوایز که در حاشیه کنفرانس کشورهای عضو کنوانسیون برگزار می گردد، از این افراد تقدیر بعمل آمده و مبلغ یکصد هزار دلار آمریکا به ایشان اهدا می شود. این جایزه بین المللی در سال 2010 میلادی راه اندازی شده است و امسال پنجمین سالی است که این جایزه به افراد برگزیده اعطا می گردد.

به گفته تاکویا اوکدا رئیس بنیاد محیط زیستی : AEON "حفاظت از تنوع زیستی زمین و مقابله با تغییرات آب و هوایی، دو مورد از بزرگترین چالش های زمان ما است. ما امیدواریم که جایزه میدُری الهام بخش اقداماتی برای حل این چالش های جهانی و دستیابی به اهداف تنوع زیستی آیچی و اهداف دهه تنوع زیستی  2020-2010 سازمان ملل باشد".

به نقل از کریستینا پاسکا پالمر، دبیر اجرایی کنوانسیون تنوع زیستی : "جایزه میدری یک جایزه بین المللی منحصر به فرد است که متمرکز بر تنوع زیستی است و توجه عموم را به اقدامات افراد برگزیده جلب می کند. امید است که این جایزه باعث افزایش آگاهی عمومی در مورد نقش اساسی تنوع زیستی در رفاه بشر و راه حل هایی که تنوع زیستی برای چالش های جهانی مانند تغییرات اقلیمی ارائه می کند گردد. "

این جایزه در ماه اکتبر سال 2018 میلادی طی مراسمی ویژه پیش از چهاردهمین کنفرانس اعضای متعاهد به کنوانسیون در شهر توکیو به برگزیدگان اعطا می گردد. جهت شرکت در این رویداد و نامزدی برای این جایزه ارزشمند می توانید حداکثر تا تاریخ 25 خرداد 97 (15ژوئن 2018) به سایت زیر مراجعه نمایید:

www.aeon.info/ef/en/prize





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها : جایزه میدری، کنوانسیون تنوع زیستی،
لینک های مرتبط : The MIDORI Prize 2018 Application and Inquiry Form،
سوم مارس (دوازدهم اسفندماه) سالروز آغاز به کار کنوانسیون منع تجارت گونه‌های نادر گیاهی و جانوری (CITES) است و سازمان ملل متحد نیز در 29 آذرماه (20 دسامبر 2013) در شصت و هشتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد این تصمیم را گرفته است.
در قطعنامه تصویب این روز جهانی بر ارزش ذاتی حیات وحش و کارکردهای مختلف آن شامل کارکردهای محیط زیستی، ژنتیکی، اقتصاد، اجتماعی، علمی، آموزشی، فرهنگی، تفریحی، زیبایی شناختی و همچنین نقش حیات وحش در توسعه پایدار و رفاه انسانی تاکید شده است.
شعار روز جهانی حیات وحش در سال جاری با توجه به وضعیت نگران کننده گربه سانان بشرح زیر انتخاب شده است: «گربه های بزرگ جثه: صیادن طبیعی در معرض تهدید/ امروز کاری برای کمک به حفاظت از این مخلوقات باشکوه انجام دهیم.»




نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها : روز جهانی حیات وحش،
لینک های مرتبط :

ماهی ها از ابتدایی ترین مهره دارانی هستند که پا به عرصه وجود گذاشتند و امروزه با حدود 30000 گونه، بزرگترین گروه مهره دار، یعنی اندکی بیش از نصف تعداد مهره داران زنده را تشکیل می دهند و در انواع زیستگاه ها پراکنش دارند. ماهی ها تاریخ تکاملی طولانی داشته و واسطه انتقال مهره داران از آب به خشکی بوده اند. زره پوستان (Ostracodermi)، اولین مهره داران ماهی مانند، در کامبرین و حدود 570 میلیون سال پیش ظاهر شدند. در همین دوره، عجوزه ماهیان (Myxinomorphi) و دهانگردماهیان (Petromyzontomorphy) در حدود 520 میلیون سال پیش ظاهر شدند. اولین پرتوبالگان (Actinopterygii) در اواخر سیلورین و در حدود 420 میلیون سال پیش، و اولین ماهی های غضروفی- استخوانی (Chondrostei) و استخوانی عالی (Teleostei) در همین دوره پا به عرصه وجود گذاشتند. بیشترین تنوع ماهیان در دونین صورت گرفت که به همین خاطر این دوره به (عصر ماهی ها) معروف شده است. امروزه گر چه بازماندگانی از ماهی های غضروفی و غضروفی- استخوانی همچنان دیده می شود، اما تنوع آنها نسبت به ماهی های استخوانی بسیار کم است و چه بسا برخی در معرض انقراض باشند. با این حال برخی از این ماهی ها مثل تاسماهیان یا ماهیان خاویاری، از نظر اقتصادی برای کشورهایی چون ایران، حایز اهمیت هستند.

بر اساس رده بندی تبارشناختی، بیشتر پرتوبالگان به پستانداران نزدیکتر هستند تا به کوسه ماهی ها .   با وجود این ترکیب ناهمگون،پیوستگی تباری نشان می دهند. بعضی اصطلاح ”ماهی“ را به ماهیان آرواره دار استخوانی محدود می کنند، بسیاری کوسه ماهیها، سپرماهیها و خویشاوندانشان را نیز بر این میافزایند. بعضی نیز جمجمه داران بی آرواره را نیز میافزایند. بنابراین، اصطلاح ”ماهی“ از نظر فیلوژنی یک گروه پراتباراست.

بعضی گروهها با توصیف گونه های جدید در حال توسعه اند و بعضی دیگر بخاطر همنامی گونه ها یا انقراض در حال کاهش هستند. با وجود این، هر ساله تعداد گونه های ماهیان در حال افزایش است. تنوع ماهیهای زنده بیش از آرایه های سنگوارهای شناخته شده است و اطلاعات غنی ازسنگواره ماهیان وجود دارد. از حدود 515 خانواده ماهی های امروزی گردک ماهیان ،(Gobiidae) گاوماهیان ،(Cyprinidae) کپورماهیان که اغلب ماهی های آب (Balitoridae) و لوچ ماهیان (Cichlidae)شیرین هستند، بزرگترین خانوادهها را تشکیل میدهند و جالب این کهحدود 43 % تمام ماهیها، ماهیهای آب شیرین هستند.

شکل گیری فون ماهیان آبهای داخلی ایران با تشکیل و بسته شدن دریای تتیس در مرز دوره های الیگوسن-میوسن، حدود 20 تا 30 میلیون سال پیش و پس از آن حرکات کوه زایی و جدا شدن بخش مرکزی از بخش های دیگر و خشک شدن بقایای دریای تتیس، ارتباط تنگاتنگی دارد و بسیاری از گونه های بومی ایران از این طریق بوجود آمده اند. 





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها : تکامل، ماهیان،
لینک های مرتبط :

کانون حساس تنوع زیستی یا "منطقه تنوع زیستی در معرض خطر" و نیز "نقاط داغ تنوع زیستی  biodiversity hotspot، به هر منطقه جغرافیای زیستی دارای تنوع زیستی بالا گفته می‌شود که در معرض تهدید از سوی انسان قرار دارد. نورمن مایر درباره این موضوع دو مقاله در مجله The Environmentalist در خلال سالهای 1988 و 1990 نوشته است و در آن کانون حساس یا نقاط داغ تنوع زیستی را «بخشهایی از زمین که دارای بیشترین و در معرض خطرترین تنوع زیستی است» معرفی کرده است.

برای کمّی کردن تعریف کانون داغ زیستی، مایر در نقشه سال ۲۰۰۰ تنوع زیستی، کانون حساس را جایی تعریف کرده است که دو شرط را همزمان داشته باشد:

1- منطقه باید دست کم ۰٫۵ درصد یا ۱۵۰۰ گونه از گیاهان آوندی را به عنوان فلور داشته باشد؛ 

2- حداقل ۷۰ درصد از پوشش گیاهی اولیه اش را از دست داده باشد.

در سراسر جهان، ۳۴ منطقه واجد شرایط تحت این تعریف به عنوان «کانونهای حساس تنوع زیستی» شناخته شده‌اند و ۹ منطقه دیگر هم نامزد احتمالی هستند. این مناطق حساس، نزدیک به ۶۰ درصد از گونه های گیاهان، پرندگان، پستانداران، خزندگان و دوزیستان جهان را تشکیل می‌دهند که بسیاری از آنها گونه‌های بومی هستند.

 

طرح‌های حفاظت از کانونهای حساس

تنها درصد کمی از کل مساحت نقاط مهم تنوع زیستی در حال حاضر محافظت می‌شود. چندین سازمان بین‌المللی در حال فعالیت برای حفظ این مناطق هستند که عبارتنداز:

صندوق مشارکت در اکوسیستم های حساس (CEPF)

صندوق جهانی طبیعت

Birdlife International

Plant life International

Alliance for Zero Extinction

انجمن نشنال جغرافی یک نقشه جهان از نقاط حساس و طرح و فراداده ArcView برای نقاط داغ تنوع زیستی ایجاد کرده است که شامل گونه‌های خاص در معرض خطر انقراض جانوری است که از طرف سازمان «حفاظت بین المللی» ارائه شده است.

 

توزیع مناطق حساس تنوع زیستی

 

نقشه نقاط داغ تنوع زیستی؛ رنگ سبز پیشنهادهای اولیه و رنگ بنفش مناطق افزوده شده است.

جهت دیدن عکس در سایز اصلی  اینجا کلیک کنید

شمال و مرکز آمریکا

8. California Floristic Province

26. Madrean pine-oak woodlands

2. Mesoamerica آمریکای مرکزی

 

کارائیب

3. جزایر کارائیب

آمریکای جنوبی

4. اطلس جنگل

6. Cerrado

7. Chilean Winter Rainfall-Valdivian Forests

5. Tumbes-Chocó-Magdalena

1. مناطق گرمسیری آند

 

اروپا

14. حوزه مدیترانه

 

آفریقا

12. منطقه کیپ فلوریستیک

10. جنگل‌های ساحلی شرق آفریقا

28. Eastern Afromontan

11. جنگلهای گینه در غرب آفریقا

29. شاخ آفریقا

9. ماداگاسکار و جزایر اقیانوس هند

27. Maputaland-Pondoland-Albany

Succulent Karoo

 

آسیای مرکزی

31. کوه‌های آسیای مرکزی

 

جنوب آسیا

32. شرق هیمالیابا نپال

19. هند و برمه، هند و میانمار

21. گهات غربی هند

21. سریلانکا

 

جنوب شرق آسیا و آسیا-اقیانوسیه

34. جزایر ملانزی شرقی

23. کالدونیای جدید

24. نیوزیلند

18. فیلیپین

25. پلینزی-میکرونزی

22. جنوب غربی استرالیا

16. سوندالند

17. والاسه آ

 

شرق آسیا

33. ژاپن

20. کوه از جنوب غربی چین

 

غرب آسیا

15. قفقاز

30. ایرانی-آناتولی 





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها : نقاط داغ تنوع زیستی،
لینک های مرتبط :

یکی از اصلی‌ترین مسائلی که از زبان کنشگران زیست‌محیطی می‌شنویم این است که بسیاری از گونه‌ها و انواع طبیعی سخت در خطر انقراض هستند و درنتیجه تنوع و گونه‌گونیِ طبیعت با سرعت بالایی رو به کاهش است. اما چگونه باید اثبات کنیم که گونه‌گونی و تنوع طبیعت در خطر است. با چه دلایل و شواهدی می‌توان نشان داد که خطر واقعاً جدی است؟ آیا این کار اساساً ممکن است؟

کتاب «دفاع از تنوع زیستی: علوم زیست‌محیطی و اخلاق» که به‌ تازگی از سوی انتشارات کمبریج منتشر شده به این پرسش‌ها می‌پردازد.

تصور کنید یک کنشگر زیست‌محیطی هستید که به‌جد باور دارید حفاری برای نفت در زیستگاه جانوران در قطب شمال کاری نادرست است. چگونه دیگران را قانع می‌کنید که حفاری در آن زیستگاه کاری نادرست است؟ دهه‌هاست که بحث‌ها درباره‌ی ‌محیط زیست و اینکه انسان‌ها چگونه باید با آن رفتار کنند ادامه دارد. اما با این حال استدلال‌هایی که به‌نفع حفظ تنوع زیستی ارائه شده اغلب پشتوانه‌ی تجربی ندارند یا از نظر فلسفی سست هستند و به همین دلیل بسیار کم‌اثرتر از آن که باید باشند هستند.

کتاب پیش‌رو یک بررسیِ انتقادی است درباره‌ی استدلال‌هایی که معمولاً در پشتیبانی از حفظ تنوع زیستی ارائه می‌شود. نویسندگان این کتاب یک نظرگاه شکاکانه را به کار می‌بندند تا قوت هر استدلال را بیازمایند و نشان می‌دهند که چگونه درمورد مسائل زیست‌محیطی می‌توان شواهد علمی را در کنار استدلال فلسفی گذاشت؛ آنان از این طریق به ‌محیط‌ زیست گرایان کمک می‌کند که بهتر در بحث‌های عمومی شرکت کنند و سیاست‌گذاریِ عمومی را به‌شیوه‌ی بخردانه از دیدگاه خود بهره‌مند گردانند.

این کتاب که میان‌رشته‌ای و آسان‌یاب است اثری است خواندنی برای هرکه در بحث‌ها درباره‌ی حفظ تنوع زیستی مشارکت دارد.

 

در بخشی از کتاب می‌خوانیم:

«تنوع زیستی» از آن واژه‌هایی ست که معنایی به خود گرفته است فراتر از تصور کسانی که در آغاز آن را وضع کرده‌اند. «بوم‌شناسی» و «بوم‌سازگان» (اکوسیستم) دو نمونه‌ی قابل توجه دیگر از این دست واژه‌ها هستند. به‌طور معمول تصور می‌شود اصطلاح «تنوع زیستی (biodiversity) » را نخستین بار ی. اُ. ویلسون (۱۹۸۸) به کار برد، گرچه اصطلاح «تنوع زیست‌شناختی» (biological diversity) پیش‌تر به کار رفته بود. تنوع زیستی در آغاز به‌طور مبهم و صرفاً دلالت می‌کرد بر «تنوع حیات». اکنون اما این اصطلاح در حلقه‌های تخصصی بوم‌شناختی و زیست‌شناسیِ حفاظت اغلب اطلاق می‌شود به تنوع در سه سطح از ساختمان بوم‌شناختی: ژن‌ها، گونه‌ها، اکوسیستم‌ها. «پیمان ملل متحد درباره‌ی تنوع زیستی» که در اجلاس ریو به سال ۱۹۹۲ امضا شد نیز همین تعریف را ارائه کرده است:

«تنوع زیستی» به معنای تفاوت‌ها میان ارگانیسم‌های زنده است، ارگانیسم‌هایی از همه‌ی منابع از جمله منابع زمینی و دریایی و نیز اکوسیستم‌ها و هم‌تافت‌های بوم‌شناختی که این ارگانیسم‌ها را در خود دارند؛ تنوع در اینجا عبارت است از تنوع در هر گونه‌، تنوع در میان گونه‌ها، و تنوع در میان اکوسیستم‌ها.

این تعریف این امتیاز را دارد که فراگیر و جامع است و همه‌ی صورت‌های حیات را در بر می‌گیرد بدون لحاظ سطح یا مقیاس آنها. پیشرفت‌های علمی در آینده ممکن است روزی صورت‌های دیگری از تنوع زیستی را هم -برای مثال، در مقیاس‌های ریزاندامی (micro-organismal)  و درون‌ژنومی- شناسایی کند.

زیست‌شناسان تخمین می‌زنند که، در طیِ سه و نیم میلیارد سال که حیات بر روی زمین قدمت دارد، کمابیش ۴ میلیارد گونه وجود داشته و حدود ۳.۹۶ میلیارد گونه منقرض شده است. این میزان کمابیش ۹۹٪ از همه‌ی گونه‌هایی است که تا کنون وجود داشته‌اند.

معنای این حرف این است که تقریباً هر سال یک گونه منقرض شده است. تا جایی که سرعت انقراض و سرعت گونه‌زایی در تعادل باشند، شمار گونه‌هایی که در حال حاضر در سیاره‌ی زمین موجود هستند ثابت باقی می‌ماند. البته در طیِ زمان نه سرعت انقراض هیچگاه ثابت بوده است و نه سرعت گونه‌زایی.

در گذشته دقیقاً در چهار دوره سرعت انقراض بسیار بالاتر از سرعت گونه‌زایی بوده است. میزان بالای انقراض در این چهار دوره به اندازه‌ای به درازا کشیده که انقراض‌های بزرگ را موجب شده است. چنان انقراض‌های بزرگ رویدادهایی هستند که به گذشته‌های بسیار دور برمی‌گردند و آخرین‌‌شان حدود ۶۵ میلیون سال پیش بوده است. این رویدادها نه‌تنها به گذشته‌های دور برمی‌گردند بلکه مدت زمانی طولانی به درازا کشیده‌اند (شاید انقراضی که مربوط به دوره‌ی زمین‌شناختیِ کرتاسه است از این جهت یک استثنا باشد). برای نمونه، انقراضی که به دوره‌ی تریاس مربوط می‌شود در طیِ یک دوره‌ی زمانی از ۶۰۰۰۰۰ سال تا ۸۳۰۰۰۰۰ سال روی داد. برای اینکه طول این دوره را با یک مقایسه‌ به‌تر بفهمیم، تاریخ بشر در حدود ۳۰۰۰۰۰ سال است. این انقراض‌های بزرگ همسان نبوده‌اند، اما به بیانی کلی در همه‌ی آنها زمین بیش از ۷۵٪ از گونه‌هایش را «در طیِ زمانی که از نظر زمین‌شناختی کوتاه است» از دست داده است.

در حال حاضر گفته می‌شود سرعت انقراض  ۱۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ مرتبه بالاتر از سرعت گونه‌زایی است و این امر کسانی را به این نتیجه رسانده که ما هم‌اکنون در میانه‌ی «ششمین انقراض بزرگ» قرار داریم. این نظر در میان بسیاری از کنشگران زیست‌محیطی به نگرانی‌های جدی دامن زده است. چنان عدد و رقم‌هایی به‌راستی هشداردهنده هستند اما این هم مهم است که بدانیم چگونه چنان تخمین‌هایی به دست می‌آید. روشن است که کنشگرانی که برای حفظ تنوع گونه‌ها دلنگران هستند و در این زمینه می‌کوشند لازم است با دقت و روشنیِ کافی به دیگران نشان دهند که تنوع گونه‌ها واقعاً در خطر است. بررسیِ قوت یا ضعف دلایل و شواهد برای اثبات از بین رفتن تنوع زیستی یکی از بحث‌های کتاب را شکل می‌دهد.  





نوع مطلب : معرفی کتاب، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

تنوع زیستی برای خدمات اکوسیستم ضروری است و از این رو برای سلامتی انسان حیاتی می باشد. تنوع زیستی فراتر از مقررات مربوط به رفاه مادی و معیشت است، که امنیت، انعطاف پذیری، روابط اجتماعی، بهداشت، و آزادی و انتخاب ها را شامل می شود. برخی از مردم از قرن گذشته از تبدیل اکوسیستم های طبیعی به اکوسیستم های تحت سلطه انسان و از بهره برداری تنوع زیستی بهره مند شده اند. در عین حال، این خسارت در تنوع زیستی و تغییرات مرتبط با آن در خدمات اکوسیستم سبب شده است که افراد دیگری در معرض خطر نابودی قرار گیرند و برخی از گروه های اجتماعی دیگر به فقر دچار شوند.

 

1- پیوند اصلی بین تنوع زیستی و رفاه انسان چیست؟

کارشناسان، تنوع زیستی و بسیاری از خدمات اکوسیستم را به عنوان یک عامل کلیدی و سازنده برای تعیین رفاه بشر می شناسند. یافته های کارشناسان، بطور قطع نشان میدهد که از دست دادن تنوع زیستی و بدتر شدن خدمات اکوسیستم، به طور مستقیم یا غیر مستقیم، به از بین رفتن بهداشت، افزایش نا امنی غذایی، افزایش آسیب پذیری، کاهش ارزش مواد، وخیم شدن روابط اجتماعی و محدودیت آزادی برای انتخاب و عمل کمک می کند. 

این نوشتار ترجمه ای است از مقاله Why is biodiversity loss a concern و در ادامه به بررسی جنبه های مختلف کاهش و تخریب تنوع زیستی و تاثیرات سوء آن بر زندگی انسان می پردازیم.



ادامه مطلب


نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تخریب زیستگاه ها، تنوع زیستی، 
برچسب ها : از دست رفتن تنوع زیستی، تخریب زیستگاه ها، خدمات اکوسیستمی،
لینک های مرتبط :

به مناسبت بزرگداشت نودمین سالگرد تولد دیوید اتنبرو اپلیکیشن رایگانی منتشر گردیده که دارای بیش از 1000 کلیپ از کارهای او در مطالعه ی حیات وحش است.

اپلیکیشن "داستان زندگی" در گوگل استور در دسترس می باشد و شامل کلیپ هایی از نخستین کارهای او از جمله Zoo Quest تا مجموعه های اخیر Planet Earth ،  Africa و Frozen Planet است.

دیوید اتنبرو می گوید: شناخت و درک حیات وحش یکی از بزرگترین نعمت هایی است که انسان ها می توانند به آن دست یابند اگر اتصال خود را با طبیعت از دست بدهیم خودمان نیز نابود خواهیم شد. اپلیکیشن دیوید اتنبرو با بیش از 1000 کلیپ از کارهای او توسط BBC به عنوان نخستین گرامیداشت دیجیتال او ساخته شده است و به کاربران این امکان را می دهد که هزاران حیوان، محیط و رفتار را کشف کنند.

اپلیکیشن Attenborough's Story of Life را از لینک زیر در گوگل پلی استور می توانید دانلود کنید:

لینک دانلود





نوع مطلب : معرفی اپلیکیشن اندروید، گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها : دانلود اپلیکشین دیوید اتنبرو،
لینک های مرتبط :

بشر همواره برای انتخاب محل اسکان خود جذب مناطقی شده که از تنوع طبیعی گیاهان و حیوانات برخوردارند. شهرهایی با بیشترین تنوع زیستی در برگیرنده چندین زیست‌بوم هستند که ترکیبی از زیستگاه‌های خشکی و اقیانوسی، دریاچه و کوهستان یا جنگل و ساوانا (گرم-دشت) است.

هرچند محاسبه اینکه کدام شهر در جهان از بیشترین تنوع زیستی برخوردار است، سخت است، سائوپائولو و مکزیکوسیتی از بزرگترین اَبَرشهرهای جهان به حساب می‌آیند که نامزد دریافت این عنوان هستند.

شهر سائوپائولو بین جنگل آتلانتیک در برزیل و ساوانای استوایی "سرادو" قرار گرفته که شرایطی را فراهم ساخته تا این ابرشهر به لحاظ تنوع زیستی حتی از بندر "مانائوس" در رودخانه آمازون پیشی بگیرد.

پارک جانورشناسی شهر سائوپائولو


همچنین مکزیکوسیتی در بستر دریاچه قرار گرفته جایی که صحراهای نواحی مرتفع شمالی با آتشفشان‌های جنگلی در "محور نئو-وولکانیک" مکزیک؛ منطقه کوهستانی وسیعی که در بخش مرکزی این کشور از غرب به شرق امتداد دارد، به هم وصل شده‌اند. حتی اکنون این منطقه دربردارنده دو درصد از گونه‌های جهان در محدوده شهری خود است.

سنگاپور که تنوع زیستی آن به دلیل تخریب در معرض تهدید است، گزینه دیگر دریافت این عنوان به حساب می‌آید. این کشور که از مالزی تا بورنئو و بالی گسترش پیدا کرده و دارای ۳۹۲ گونه پرنده است، زیست گرایی و ایجاد فضاهای سازگار با طبیعت را به بخش جدایی‌ناپذیر از برنامه‌ریزی شهری تبدیل کرده‌ است.

معماری شهری سازگار با محیط زیست در سنگاپور


به لحاظ قانونی در برخی مناطق، توسعه‌گران به دلیل جایگزین کردن فضای سبزی که برای ساخت و ساز اشغال کرده‌اند، مسوول شناخته می‌شوند. در نتیجه این اقدامات، شهری با باغ‌بام‌ها و پارک‌های به هم پیوسته بوجود آمده و همچنین نرم‌افزار شناسایی تنوع زیستی طراحی شده که به شهروندان اجازه می‌دهد تا مشاهدات خود از گیاهان و جانوران را ثبت کنند. سنگاپور توانسته افزایش جمعیت و ساخت فضاهای سبز شهری را همزمان با هم مدیریت کند.

در مقایسه با این مناطق ناحیه لندن بزرگ دارای میانگین پوشش درختی ۱۹.۵ درصدی است و این رقم در لس‌آنجلس ۱۳ درصد محاسبه شده است. همچنین چندین شهر دیگر که از تنوع زیستی خوبی برخوردارند شامل مدلین در کلمبیا، ایکیتوس در پرو، برونئی، کومینگ در چین و بمبئی است که از گزینه‌های قرار گرفتن در پنج رتبه نخست این فهرست هستند.

همچنین برخی از شهرها از قبیل سنگاپور، بارسلون و ملبورن به دلیل پیشگامی در تشخیص و استفاده از تنوع زیستی به عنوان ابزاری برای سیاست‌گذاری و بخش جدایی‌ناپذیر از آسایش و رفاه شهری مورد توجه هستند.

کشورهای برزیل، کلمبیا، اندونزی، چین، مکزیک، پرو، استرالیا، هند، اکوادور و ونزوئلا که از بیشترین تنوع زیستی برخوردارند، در مناطق استوایی یا نیمه استوایی قرار گرفته و به سرعت در حال گسترش شهرنشینی هستند. طبیعت در این مناطق کمتر در اولویت قرار دارد اما مقامات سنگاپور نشان داده‌اند که می‌توان به طور مثال از تنوع زیستی به عنوان راه‌حلی برای برخی از این مشکلات شهری بهره برد؛ در واقع تنوع زیستی بخش جدایی‌ناپذیر از زیرساخت شهری است که از سیلاب پیشگیری کرده، آلودگی هوا را از بین می‌برد و دمای هوا را متعادل می‌کند. (به این ترتیب حفظ منابع و محیط زیست طبیعی در جریان شهرسازی هم به سود طبیعت و ساکنانش و هم به سود انسان‌ها خواهد بود.)

گونه های جانوری در شهر کیپ تاون


بررسی‌ها نشان می‌دهد "کیپ تاون" در آفریقای جنوبی یکی از مناطق شهری با بیشترین تنوع زیستی در جهان است. کیپ غربی شامل ۵۰ درصد تمامی گونه‌های پستاندار در آفریقای جنوبی است. هرچند واقعیت این است که تنوع زیستی در این منطقه در معرض تهدید است. همچنین با افزایش ۳۰ درصدی جمعیت انسان‌ها در این منطقه از سال ۲۰۱۱ میلادی، ۳۱۸ گونه گیاهی، ۲۲ گونه پرنده و ۲۴ گونه حیوان دیگر در معرض خطر انقراض قرار گرفته‌اند.

 

منبع: ایسنا





نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها : اکولوژی شهری، تنوع زیستی شهرها،
لینک های مرتبط :





نوع مطلب : معرفی کتاب، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

تنوع زیستی به فراوانی یا گوناگونی جامع زندگی از گیاه و جانور تا زندگی میکروبی اشاره دارد. این گوناگونی حیات در تمام سطوح سازماندهی اکولوژیکی رخ می دهد. در کتاب تنوع زیستی به طور کلی تنوع ژنتیکی ،تنوع گونه ای و تنوع اکوسیستم ها بررسی و توضیح داده خواهد شد.

 

مشخصات

نام نویسنده: دکتر غلامرضا بخشی خانیکی

فرمت کتاب:  PDF

تعداد صفحات: 227

حجم فایل: 1.13 مگابایت

لینک دانلود





نوع مطلب : معرفی کتاب، 
برچسب ها : دانلود کتاب،
لینک های مرتبط :

سایت Conservation Training جامعه ی آموزشی باز و آزاد است که دوره های آموزشی مبتنی بر حفاظت از طبیعت را با همکاری برنامه عمران سازمان ملل متحد (UNDP) و اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) بصورت مجازی برگزار می نماید. تاکنون بیش از 45،000 کاربر از بیش از 200 کشور در این دوره های آموزشی ثبت نام کرده اند. هدف این سایت به اشتراک گذاری آموزش های مجازی با کارشناسان و محققین و علاقمندان به مقوله حفاظت از محیط زیست در کشورهای مختلف می باشد.
این سایت آموزشی که فعالیت خود را از سال 2009 آغاز نموده است، در حال حاضر به یک سایت آموزشی جهانی تبدیل شده است که بیش از 400 ساعت آموزش محتوایی در عناوین مختلف و به زبان های انگلیسی، فرانسوی و اسپانیایی با حدود 45،000 فراگیر دارد. جامعه جهانی حفاظت از محیط زیست محتوای دروس حفاظتی را بصورت مجازی فراهم می نماید که به دلیل محدودیت های بودجه و سفر اجرای آنها بصورت واقعی امکان پذیر نبوده است. 
سایت Conservation Training.org با استفاده از دانشمندان سراسر جهان، با ارتباط مستقیم با فراگیران در هر زمان و هر مکان و بدون صرف هزینه، توسعه دانش حفاظت از طبیعت را مهیا می نماید. 
لازم به ذکر است دوره های آموزشی سایت شامل حل تمرین، انجام پژوهش و متون اسلایدی آموزشی می باشد و در پایان برگزاری هر دوره، گواهی آموزشی پایان دوره از سوی معاون ارشد اجرایی کنوانسیون تنوع زیستی و معاون کل برنامه عمران سازمان ملل متحد برای فراگیران صادر می گردد. 
علاقمدان می توانند با ثبت نام و ایجاد حساب کاربری در سایت و مراجعه به بخش عناوین آموزشی اصلی (CURRICULUMS) در دوره های آموزشی زیر بخش عناوین مورد نظر شرکت نمایند. در صورت وجود هر گونه ابهام، سئوالات خود را در بخش نظرات قید نمایید. 





نوع مطلب :
برچسب ها : دوره های آموزشی،
لینک های مرتبط :
[
]



نوع مطلب : تخریب زیستگاه ها، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

موضوع: زیست‌شناسی حفاظت - دستنامه‌ها

پدیدآورنده- نویسنده: سوزان‌ام. شولتس

مترجم: عبدالرسول سلمان‌ ماهینی- صاحبه کریمی- ایمان مومنی

ناشر: دی‌نگار - ۲۳۲ صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ ۱ - ۱۰۰۰ نسخه

تاریخ نشر:  ۹۲/۰۳/۰۱

قیمت پشت جلد : ۱۰۰۰۰۰ ریال

كد دیویی: ۳۳۳.۹۵۱۶

زبان كتاب: فارسی

محل نشر: تهران - تهران

درباره کتاب: کتاب زیست شناسی حفاظت با نرم افزار Ramas Ecolab جهت تدریس در آمریکا و برخی کشورهای دیگر مورد استفاده قرار میگیرد. اولین تجربه استفاده از این کتاب در تدریس همین درس در دانشگاه صنعتی اصفهان به سال 1385 بدست آمد. متن این کتاب ساده و همانند خودآموز است و جالب آنکه علی رغم سادگی موضوعات، کتابی بسیار کاربردی می باشد.





نوع مطلب : معرفی کتاب، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


( کل صفحات : 6 )    1   2   3   4   5   6   


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی
تماس با ما
 
 
بالای صفحه